شیردل
- تکنولوژی

در فصل بهار نیمکره شمالی، ستاره درخشان شیردل به‌راحتی در بالای افق شرقی قابل مشاهده است

در عکس روز ناسا چه می‌بینیم؟

ستاره آلفای صورت فلکی شیر، یک ستاره سیخ‌دار است که در مرکز این می‌دان دید تلسکوپی قرار دارد.

شیردل که تنها ۷۹ سال نوری از ما فاصله دارد، یک ستاره داغ و به‌شدت در حال چرخش است که بخشی از یک منظومه ستاره‌ای چندگانه شناخته می‌شود.

<div class="wp-block-image"

تکه‌ای درخشان درست زیر شیردل، که در تابش خیره‌کننده آن گم نشده است، نور ستاره پراکنده از کهکشان کوچک لئو ۱ است.

فکر می‌شود که در فاصله ۸۰۰ هزار سال نوری از ما، لئو ۱ دور‌ترین کهکشان در بین کهکشان‌های کوچک ماهواره‌ای است که به دور راه شیری می‌چرخند.

اما کهکشان کوتوله لئو ۱ شواهدی از وجود یک سیاه‌چاله زیاد پرجرم در مرکز خود نشان داده است. این سیاه‌چاله از نظر جرم با سیاه‌چاله‌ای که در مرکز کهکشان راه شیری قرار دارد قابل قیاس است.

این کشف جدید در مورد سیاه‌چاله مرکزی لئو ۱، دیدگاه‌های پیشین را درباره شکل‌گیری کهکشان‌های کوتوله و رابطه آن‌ها با سیاه‌چاله‌های بزرگ چالش‌برانگیز کرده است. محققان معتقدند که مطالعه بیش‌تر این کهکشان کوچک می‌تواند کلید‌های مهمی برای درک تکامل کهکشان‌ها در مقیاس‌های مختلف فراهم آورد.

مشاهدات تلسکوپ فضایی هابل و تلسکوپ‌های زمینی بزرگ مانند تلسکوپ بسیار بزرگ در شیلی، داده‌های دقیقی از حرکت ستاره‌ها در مرکز لئو ۱ فراهم کرده‌اند. این داده‌ها نشان می‌دهد که ستاره‌های مرکزی با سرعت‌های بالا در حال گردش هستند که تنها با وجود یک آبجکت فشرده و پرجرم قابل توضیح است.

تیم تحقیق تحت رهبری محققان موسسه ماکس پلانک برای نجوم، با استفاده از تکنیک‌های پیشرفته طیف‌سنجی، توانسته‌اند توزیع سرعت ستاره‌ها را در نواحی مختلف این کهکشان کوتوله ترسیم کنند. نتایج حاصل با مدل‌های شبیه‌سازی که شامل یک سیاه‌چاله مرکزی با جرم تقریبی سه می‌لیون برابر خورشید هستند، هم‌خوانی خوبی دارد.

این کشف اهمیت ویژه‌ای دارد زیرا کهکشان‌های کوتوله مانند لئو ۱، بلوک‌های سازنده کهکشان‌های بزرگ‌تر در جهان هستی محسوب می‌شوند. درک نحوه رشد سیاه‌چاله‌ها در این محیط‌های کوچک، به نجومیان کمک می‌کند تا فرآیند‌های شکل‌گیری و تکامل کهکشان‌های بزرگ مانند راه شیری را بهتر درک کنند.

پارادوکس جذاب این است که لئو ۱ یک کهکشان بسیار کوچک و پراکنده است، اما به نظر می‌رسد یک سیاه‌چاله نسبتا سنگین در مرکز خود جای داده است. این موضوع با برخی از مدل‌های نظری که پیش‌بینی می‌کردند کهکشان‌های کوچک نمی‌توانند سیاه‌چاله‌های بزرگ را نگه دارند، در تضاد است.

محققان اکنون در حال برنامه‌ریزی برای مشاهدات پیگیری با تلسکوپ فضایی جیمز وب هستند تا بتوانند جزئیات بیش‌تری از محیط نزدیک این سیاه‌چاله و تأثیر آن بر ستاره‌های اطراف کسب کنند. این مشاهدات می‌تواند به حل معما کمک کند که آیا این سیاه‌چاله به طور ذاتی در لئو ۱ شکل گرفته یا در اثر ادغام‌های کهکشانی به دست آمده است.