تلسکوپ جیمز وب نخستین کوتولههای قهوهای احتمالی را در کهکشان همسایه کشف کرد
تیمی از اخترشناسان با بهرهگیری از دادههای تلسکوپ فضایی جیمز وب موفق شدند برای نخستین بار یک جمعیت بزرگ از کوتولههای قهوهای احتمالی را در خارج از کهکشان راه شیری شناسایی کنند.
<figcaption class="wp-element-caption"خوشه ستارهای صدف، محل اولین جمعیت کوتوله قهوهای احتمالی خارج از کهکشان راه شیری
تلسکوپ فضایی جیمز وب امکان کشف اجرام فلکی را فراهم آورده که پیش از این قابل رصد نبودند. تعداد زیادی از این اجرام کلید درک آغاز و تکامل کیهان هستند.
تا پیش از این حدود سه هزار کوتوله قهوهای در کهکشان راه شیری کشف شده بود. اما با پشتیبانی وب، اخترشناسان آژانس فضایی اروپا (ESA) برای نخستین بار چندین کوتوله قهوهای احتمالی را در فاصله دویست هزار سال نوری از زمین رصد کردهاند.
اخترشناسان میگویند تنها به لطف حساسیت و قدرت تفکیک فضایی شگفتانگیز در یک نوار طول موج دقیق میتوان این اجرام را در فواصل بسیار دور شناسایی کرد. چنین دستاوردی پیش از تلسکوپ جیمز وب ممکن نبود و تلسکوپهای زمینی نیز در آینده نزدیک قادر به دستیابی به چنین قابلیتی نخواهند بود.
<div class="wp-block-image"
کوتوله قهوهای چیست؟
کوتولههای قهوهای نه سیارهاند و نه ستاره. این اجرام آزاد هستند که کتلهی آنها ۱۳ تا ۷۵ برابر سیاره مشتری است. برخلاف سیارهها، کوتولههای قهوهای در دام نیروی گرانش هیچ ستارهای گرفتار نشدهاند. اگرچه این اجرام از غولهای گازی بزرگترند، اما جرم آنها به حدی نیست که هستهای را آغاز کنند. به همین دلیل گاهی به آنها ستارههای ناکاممانده میگویند.
دانشمندان این جمعیت کوتوله قهوهای احتمالی را در یک خوشه ستارهای کشف کردهاند. این کشف نظریه را تقویت میکند که کوتولههای قهوهای همانندستارهها شکل میگیرند، تنها با تفاوت که نمیتوانند جرم کافی جذب کنند تا به ستارههای کاملا بالغ تبدیل شوند.
برخی دانشمندان فرض میکنند بخش قابلتوجهی از جرم کیهان در کوتولههای قهوهای نهفته است. از آنجا که این اجرام عمدتا تاریکاند و تقریبا هیچ نوری منتشر نمیکنند، میتوانند به حل معضل جرم گمشده کمک کنند. در حال حاضر اخترشناسان تلاش میکنند این پدیده را در کنار ماده تاریک تبیین کنند.
اخترشناسان ESA نخستین جمعیت کوتوله قهوهای احتمالی را در خوشه ستارهای به نام NGC 602 در نزدیکی کهکشان کوتوله ابر ماژلانی کوچک شناسایی کردهاند. رصدهای قبلی تلسکوپ هابل نشان میداد این خوشه که خوشه ستارهای صدف نیز نامیده میشود، حاوی ستارههای جوان کمجرم فراوانی است. اما تلسکوپ جیمز وب نگاهی بسیار جزئیتر به این منطقه فراهم آورده است.
بر اساس مشاهدات تازه، این خوشه در محیطی وجود دارد که با کیهان اولیه قابل مقایسه است. این امر امکان میدهد مطالعه کوتولههای قهوهای در آن، سرنخهای جدیدی درباره ستارهها و سیارههایی که میلیاردها سال پیش وجود داشتهاند، آشکار سازد.