چند روز پیش مارک گرمن، خبرنگار بلومبرگ، از تعطیلی پروژه ماشین اپل موسوم به تایتان پس از ده سال فعالیت خبر داد؛ موضوعی که میتواند نزدیک به دو هزار کارمند این بخش را در شوک فرو برد. به نظر میرسد اکثر افراد شاغل در بخش ماشین به فعالیتهای هوش مصنوعی اپل ملحق خواهند شد تا زیر نظر جان جیانندرا روی پروژههای AI این شرکت کار کنند.
با وجود خبر از وجود چنین پروژهای، عموم مردم تا حد زیادی از جزئیات برنامهریزی کوپرتینوییها در این بخش بیخبر بودند و این مطلب حتی در میان کارمندان اپل نیز دیده میشد. در طول کار روی پروژه تایتان، مشخص نبود که مقصد اپل گسترش خودروهای برقی است یا ماشینهای خودران؛ گاهی هم ظاهر امر از برنامهریزی آنها برای گسترش هر دو بخش خبر میداد. در نتیجه عدم وجود مقصد آشکار و سختی سهامداران برای تعیین حالت این پروژه، تیم کوک، مدیرعامل اپل را به سمت لغو این بخش سوق داد. در این مقاله نگاهی به فراز و نشیبهای ده ساله پروژه تایتان داریم و از دلایل ناکامی آن میگوییم.
۲۰۱۳
پیش از آغاز پروژه تایتان، سران اپل وجود در بازار خودروهای برقی را در سر میپروراندند. در سال ۲۰۱۳، روزنامه سانفرانسیسکو کرونیکل گزارش داد که آدریان پریکا، مدیر بخش ادغام و تملیک (&) اپل، بهصورت مخفیانه با ایلان ماسک ملاقاتی داشته و درباره فعالیت در بازار خودروهای برقی مذاکره کردهاند. اگرچه این ملاقات نتیجه خاصی نداشت، اما جهت شکلگیری ربط اولیهای بین اپل و تسلا شد. تقریبا در همان زمان، تسلا داگ فیلد را که نقش مهمی در طراحیهای سختافزاری اپل داشت، به استخدام خود درآورد.
۲۰۱۴
در این زمان، اپل بیسروصدا فعالیت پروژه تایتان را آغاز کرد و به همین منظور، افراد مستعدی از شرکتهای خودروسازی قدیمیتر همانند فورد، مرسدس بنز و همچنین کارمندانی از دیگر بخشهای داخلی خود را دور هم گرد آورد. تیم کوک در پروژه ماشین به استیو زادسکی، مهندس سابق فورد و مسئول بخش آیفونها و آیپدها، اختیار داد تا تیمی شامل حدود هزار نیرو را برای این امر راهاندازی کند. قطعا اپل فقط مشغول جمعآوری نیرو نبوده و همزمان با برخی شرکتها همانند و BMW ارتباط داشت.

۲۰۱۵
با استخدام مارک نیوسون، طراح برخی خودروهای فورد، به نظر میرسید که اپل بهطور جدی روی ماشین کار میکند. در فوریه ۲۰۱۵، مجله فایننشال تایمز خبری را مبنی بر فعالیت متخصصین بخش ماشین اپل در یک آزمایشگاه تحقیقاتی مخفی منتشر کرد و سپس وال استریت ژورنال، از تمرکز اپل روی ساخت یک ماشین الکتریکی با طراحی شبیه ونهای کوچک خبر داد. این گزارش ادعا کرد که اپل گسترش ماشینهای خودران را (در آن بازه زمانی) در دستور کار خود نداشت. با وجود همه این فعالیتها، پروژه تایتان تا این مدت بهصورت غیررسمی به کار خود ادامه میداد و با جذب برخی متخصصین از دیگر بخشهای شرکت، گسترش این پروژه را دنبال میکرد.
طی جلسه سهامداران اپل در مارس ۲۰۱۵، از تیم کوک در مورد خرید تسلا سوال شد. با این حال وی از جواب به چنین سوالی طفره رفت و گفت که دوست دارد برنامه ساخت کوپرتینوییها، یعنی توسط تسلا پذیرفته شود. در همین زمان تسلا تقریبا با جذب صد و پنجاه نفر از کارمندان اپل، بیشترین نیرو از این شرکت را در مقایسه با دیگر کمپانیها داشت.

به مرور این پروژه با شدت بیشتری پیش رفت و مجله آلمانی در ژوئیه ۲۰۱۵، طی گزارشی از ارتباطات بین BMW و اپل برای ساخت خودروی برقی خبر داد. روزنامه گاردین نیز با دسترسی به برخی مدارک، از علاقه اپل به گسترش یک خودروی اتومات خبر داد و مدعی شد که آنها در جستجوی مکانهایی برای آزمایش این خودروها هستند. با این حال در سپتامبر همان سال، نیویورک تایمز گزارش داد که اپل بین گسترش خودروهای برقی، ماشینهای خودران یا ساخت همزمان هر دو مردد است.
۲۰۱۶
در آن سال جانی آیو، نائب رئیس سابق بخش طراحی صنعت اپل، نارضایتی خود را از شدت پیشرفت پروژه ابراز کرد و زادسکی نیز با نگه داشتن موقعیت خود در اپل، از پروژه تایتان کنارهگیری کرد. روند استخدام نیروها نیز کندتر شد. در نتیجه این مشکلات، اهداف اپل در گسترش خودروها را در هالهای از ابهام فرو برد.

برای حل معضلات بالا، تیم مدیریتی اپل، باب منسفیلد، یکی از مدیران ارشد بخش سختافزار شرکت را برای رهبری پروژه تایتان برگزید و مسیر اندوختهگذاری استراتژیک خود را در مکلارن، شرکت خودروساز بریتانیایی جستجو کرد. در اکتبر ۲۰۱۶، بلومبرگ گزارش داد که اپل با اخراج صدها عضو پروژه، روی گسترش ماشینهای خودران تمرکز میکند. علاوه بر این، شنیده شد که سران اپل تا آخر سال ۲۰۱۷ به تیم منسفیلد زمان دادند تا با بازدید چالشها و شرایط ساخت این خودروها، در رابطه اهداف نهایی پروژه تایتان تصمیمگیری کنند. قطعا گزارشها، رهبری منسفیلد در این پروژه را یک ناکامی تلقی میکردند.
۲۰۱۷
اپل در گسترش ماشینهای خودران تنها نبود و برخی دیگر از غولهای فناوری و شرکتها نیز پیروزی خود را در این راه میدیدند. گوگل روی گسترش برنامه اختصاصی این نوع ماشینها با نام کار میکرد و اوبر نیز بعد از استخدام دهها کارشناس، قدمهایی در این حوزه برداشت. شرکتهای جنرال موتورز و فورد نیز برنامههای خود را در راستای گسترش ماشینهای خودران پیش میبردند. در همین حال کوپرتینوییها مجوزی از دپارتمان وسائل نقلیه موتوری کالیفرنیا کسب کردند تا فناوری رانندگی اتومات خود را با بهرهگیری از سه خودروی شاسیبلند لکسوس در آوریل ۲۰۱۷ آزمایش کنند.

سرانجام در ژوئن همان سال، تیم کوک علنا پروژه تایتان را قبول کرد. او در مصاحبه با بلومبرگ از تمرکز اپل روی گسترش سیستمهای اتومات و خودران گفت و این فناوری را مادر همه پروژههای هوش مصنوعی نامید. قطعا وی از جواب به سوالات درباره ساخت ماشینهای خودران طفره رفت و موضع شفافی در این باره نداشت.
۲۰۱۸ و ۲۰۱۹
مهمترین خبر سال در آگوست ۲۰۱۸ منتشر شد؛ جایی که اپل مجددا داگ فیلد را به استخدام خود درآورد تا به منسفیلد در پیشبرد پروژه تایتان پشتیبانی کند. این مطلب گمانهزنیهایی را در مورد تلاش اپل برای ساخت پایهای ماشینهای خود در پی داشت. همچنین ایلان ماسک در آن زمان طی مصاحبهای گفت که در زمان تلاش برای ساخت ماشین تسلا مدل ۳، تلاش کرد با سران اپل درباره فروش تسلا جلسهای ترتیب دهد، اما ناموفق ماند.
اپل سال بعد را با تعدیل نیرو آغاز کرد و بیش از دویست کارگر خود را از پروژه تایتان کنار گذاشت. قطعا در راستای پیشرفت پروژه، تیم کوک کریس پوریت، معاون مهندسی تسلا را به استخدام بخش ماشین درآورد. در ژوئن ۲۰۱۹ نیز کوپرتینوییها استارتاپ را خریدند تا هوش مصنوعی را در سیستمهای خودران ماشینها به کار ببرند.
۲۰۲۰
پروژه تایتان نیز از تأثیرات پاندمی کرونا بر مشاغل در امان نماند و برنامههای اپل برای گسترش خودروهای خود به علت این همهگیری تعلیق شد. با این حال سران شرکت سخنگوییهایی درباره اندوختهگذاری یا خرید برخی استارتاپها همانند EV را نقل کردند که در نهایت به جایی نرسید.
اما سال ۲۰۲۰ چندان سرد نبوده است و مطابق اخبار رویترز، انگار اپل ساخت یک وسیله نقلیه مسافربری را با باتریهای بینظیر خود در سر میپروراند. متخصصین این پروژه با ادغام ایده باتریها و همینطور پروژه خودروها، باور داشتند که میتوانند این نسخه از ماشینهای خود را در سال ۲۰۲۴ به خط تولید برسانند.
۲۰۲۱
مطابق گزارش رسانههای کرهای، اپل در آغاز همان سال مذاکراتی را با گروه هیوندای موتور برای ساخت ماشین خود داشته که باعث افزایش قیمت سهام این شرکت خودروساز شد. همچنین به گزارش، در فوریه همان سال اپل مذاکراتی را با خودروسازان ژاپنی برای تشکیل خودروی خود پیش میبرد. در ادامه کوک طی مصاحبهای با کارا سوویشر، روزنامهنگار آمریکایی، بر اهمیت استقلال خودروها تأکید کرد و باور داشت که کارهای بسیاری را میتوان با ماشینها انجام داد.

در ادامه اپل به منظور فراهم کردن باتریهای خودروهایش، مذاکراتی را با شرکتهای چینی CATL و BYD پیش برد. قطعا که همزمان با مذاکرات، یکی از مشاوران ارشد اقتصادی کاخ سفید در مصاحبه با رویترز، از پرسوجوهای اپل درباره ساخت تأسیسات پیشرفته تشکیل باتری در آمریکا گفت. علاوه بر این، کوپرتینوییها اولریش کرانز، یکی از بنیانگذاران و مدیرعامل استارتاپ EV را به پروژه تایتان اضافه کردند و با کنارهگیری مجدد داگ فیلد، کوین لینچ را جزو تیم متخصصین این پروژه قرار دادند. بعد از این تغییرات، سران اپل تصمیم گرفتند تا از هرگونه همکاری با خودروسازهای دیگر برای گسترش و ساخت ماشینهای خود اجتناب کنند و مستقلانه پروژه تایتان را پیش ببرند.
در ادامه و در ماه نوامبر ۲۰۲۱، بلومبرگ گزارش داد که اپل و شخص کوین لینچ، روی تشکیل خودرویی کار میکنند که فرمان یا پدال نداشته باشد. آنها تلاش میکردند که این ماشین تا سال ۲۰۲۵ در دسترس قرار بگیرد. با دقت به نقلقولها، اپل بر این نظر بود که با اتمام کارهای مهم ساخت پردازنده ماشینها، نسل اول خودروهایش در آغاز عرضه قرار خواهد گرفت. به همین منظور و برای تقویت تیم، اپل کریستوفر سیجی مور، یکی از مدیران سابق تسلا را به خدمت گرفت.
۲۰۲۲
درست بعد از شش ماه، سیجی مور، اپل را ترک کرد و بعد از آن، جزئیات برخی از مشکلات اپل در راهاندازی فناوری رانندگی اتومات را در دسترس قرار داد. همچنین بلومبرگ در دسامبر همان سال از افت جاهطلبیهای اپل در پروژه تایتان به علت عدم توانایی ساخت ماشین بدون فرمان یا پدال خبر داد. مطابق گزارشها، اپل به گسترش خودروهایی مشغول شد که فقط در بزرگراهها به صورت اتومات کار کنند و حتی به تأسیس یک مرکز فرمان از راه دور برای پشتیبانی به رانندگان در کنترل خودروها در اوقات اضطراری فکر میکرد.
۲۰۲۳
اکنون ناامیدی درباره پروژه Apple زیادتر شده است. در سپتامبر ۲۰۲۳، مینغ-چی کو، تحلیلگر این حوزه اظهار داشت که پروژه خودروی اپل همه ویژگیهای مثبت و اعتبار خود را از دست داده و انگار این پروژه بدون وجود یک خودروساز دیگر به تولید زیاد نخواهد رسید. همچنین در ادامه پیگیریهای بلومبرگ، گویا هیئت مدیره اپل با دقت به نوع مدیریت پروژه تایتان و رهبری آن، به تیم کوک برای تعیین تکلیف سرنوشت خودروهای اپل سختی آوردهاند.

۲۰۲۴
در نهایت به سال میلادی جاری میرسیم؛ جایی که به نظر میرسد مهر تأییدی بر آخر رؤیاهای اپل در گسترش خودروها زده خواهد شد. بلومبرگ مجدد گزارش داد که به علت تعویق چهار ساله (تا سال ۲۰۲۸) در عرضه خودروها، پروژه تایتان در ژانویه تعیین تکلیف میشود و گویا تیم متخصصین اپل مجدد به سمت گسترش خودروهای برقی با ویژگیهای محدودتر خواهد رفت. با این حال بعد از یک ماه، به نظر میرسد پروژه تایتان برای همیشه لغو شده که در این صورت، ناکامی بزرگی در کارنامه کوپرتینوییها با وجود میلیاردها هزینه در این بخش به ثبت میرسد.




