آخرین تکه مستند گرند تور با نام مدتی پیش در آمازون پرایم منتشر شد. پلتفرم پخش اعلام کرده که این قسمت پایان مستند گرند تور نیست، بلکه مجریان فعلی بازنشسته شده‌اند و سری تازه با مجریان جدید آغاز خواهد شد. هنوز مشخص نیست مجریان تازه از فرمت استودیویی تخت گاز استفاده خواهند کرد یا سبک اختصاصی گرند تور را ادامه می‌دهند. در این گزارش به تحلیل مختصر آخرین هنرنمایی جرمی کلارکسون، ریچارد هموند و جیمز می در کنار یکدیگر می‌پردازیم.
همکاری ۲۲ ساله سه مجری با پخش تکه آخر گرند تور به پایان رسید
همان‌طور که در تیزر دیده شده، سه مجری معروف برای ضبط این قسمت به زیمباوه سفر کرده‌اند، کشوری در قلب آفریقا که تا کنون می‌زبان برنامه‌های گرند تور یا تخت گاز نبوده است. تکه آخر با کنایه‌ای به خودرو‌های برقی آغاز می‌شود؛ چون آقای ویلمن از سه مجری خواسته برای قسمت پایانی خودرویی برقی تهیه و بزرگراه را طی کنند. اندی ویلمن، کارگردان مستند گرند تور و سری تخت گاز، دوست قدیمی و همکلاسی جرمی کلارکسون است.
با این حال سه مجری تصمیم گرفتند برای قسمت آخر هرچه دلشان می‌خواهد انجام دهند. آن‌ها به جای اتوبان‌های انگلستان، به تانزانیا رفتند. خودرویی که انتخاب کردند نیز سه ماشین کلاسیک بود جرمی کلارکسون لانچیا مونت کارلو، ریچارد هموند فورد کاپری مارک GXL و جیمز می تریومف استگ.
نکته جالب عملکرد غیر‌منتظره خودرو‌ها بود. تریومف استگ، ماشین اسپرت و کلاسیک انگلیسی که به خاطر موتور ناپای‌دار شهرت دارد، تا آخر اجرا خراب نشد. در مقابل فورد کاپری که خودرویی آهنین و مطمئن شناخته می‌شود، چندین بار دچار مشکل شد.
تیم کارگردانی و سه مجری تلاش کردند برای قسمت آخر ترکیبی از اجرا‌های معروف خود داشته باشند. آن‌ها در جاده‌های گوناگون رانندگی کردند، اتومبیل‌های خود را به قطار تبدیل کردند، حتی طول دریاچه را با قایق طی کردند.
روندی آرام در قسمت پایانی از زبان هر سه مجری
تکه آخر گرند تور روندی آرام دارد. در واقع سه مجری ترجیح دادند این قسمت را به میل خود سپری کنند و در بهترین مکان‌ها توقف کنند. از جمله نقل‌قول‌های جرمی کلاركسون درباره ناپسندیدنی بودن خودرو‌های امروزی شنیدیم. به عقیده او، خودرو‌های برقی قابل نقد نیستند و شبیه لوازم خانگی به نظر می‌رسند. ریچارد هموند خاطرات ۲۲ سال فعالیت را بازگو کرد، اما جیمز می تا لحظه آخر کلمه‌ای جز تریومف استگ به زبان نیاورد. در چند جمله احساسی، او به دلتنگی برای برنامه‌های خودرویی خود اشاره کرد.
جیمز می و جرمی کلارکسون در مصاحبه‌های دیگر نیز به پیر شدن خود اشاره کرده بودند. کلارکسون اکنون ۶۴ ساله و می ۶۱ ساله است. انجام کار‌های محیرالعقول قبلی برای آن‌ها ممکن نیست؛ به همین دلیل هر دو تصمیم گرفته‌اند رویه متفاوتی در زندگی پیش بگیرند.
ملاقات پایان و آغاز
در نهایت هر سه مجری به مرز تانزانیا و بوتسوانا رسیدند و تصمیم گرفتند برنامه را همان‌جا که آغاز شده، تمام کنند. اشاره آن‌ها به اختصاصی برنامه سفر به بوتسوانا است که نخستین اختصاصی برنامه سه مجری شناخته می‌شود. این قسمت نوامبر ۲۰۰۷ (۱۷ سال پیش) به عنوان اپیزود چهارم فصل دهم تخت گاز پخش شد. سه مجری مشهور سپس هزاران اختصاصی برنامه دیگر ضبط کردند، اما در نهایت به محل نخستین اختصاصی برنامه خود بازگشتند.
در لحظات پایانی تکه آخر گرند تور که با موزیک‌های باکیفیت هماهنگ شده، جیمز می و جرمی کلارکسون با خودرو‌های قدیمی اختصاصی برنامه بوتسوانا ملاقات کردند. این خودرو‌ها لانچیا بتا کوپه و مرسدس بنز ۲۳۰ بودند که بعد از ۱۷ سال همچنان در حاشیه دریاچه ماکگادیگادی قرار دارند. ریچارد هموند اپل کادت خود را که الیور نام داشت، بعد از آن برنامه به خانه برد و اکنون یکی از خودرو‌های شخصی اوست. برنامه در نهایت با خداحافظی مختصر سه مجری پس از قطع می‌کروفن جرمی کلارکسون به پایان رسید و خودروی‌دوستان را در غم فرو برد.
پایان یک دوران با پخش قسمت آخر مستند گرند تور
نزدیک به ۲۲ سال از نخستین همکاری جیمز می، ریچارد هموند و جرمی کلارکسون در جریان فصل دوم تخت گاز می‌گذرد. این سه مجری ابتدا چندان شناخته شده نبودند، اما با گذشت زمان تبدیل به ستاره‌های جهانی شدند و تأثیر قابل‌توجه‌ی بر صنعت خودرو‌سازی گذاشتند. برای درک تأثیرگذاری آن‌ها، باید دقت کرد که نسخه تخت گاز که آن‌ها اجرا می‌کردند، فقط برای بریتانیا ساخته می‌شد، اما خودروی‌دوستان و حتی مردم عادی در سراسر جهان، کلارکسون، هموند و می را می‌شناختند.
مزرعه کلارکسون
تکه آخر گرند تور آخرین همکاری هم‌زمان هر سه مجری است. با این حال همچنان می‌توان چهره‌های محبوب را تا چند سال دیگر دید. جرمی کلارکسون، ستون اصلی تخت گاز و گرند تور، اکنون برنامه موفق مزرعه کلارکسون را اجرا می‌کند. این سریال با امتیاز ۹ از ۱۰ در، شوی تلویزیونی کاملا موفقی محسوب می‌شود. تا کنون ۳ فصل از این مجموعه منتشر شده و بر اساس اخبار، ۲ فصل دیگر نیز ساخته خواهد شد.
سفر‌های جیمز می
جیمز می در سال‌های اخیر به دنبال علاقه اصلی خود، اکتشاف در تاریخ، فرهنگ و سنت‌ها رفته است. او در مجموعه جیمز می، مرد ما در… به ژاپن، ایتالیا و هند سفر کرده است. این سریال تلویزیونی نیز با امتیاز ۸.۲ از ۱۰ در، تجربه موفقی برای او بوده است. جیمز می اخیرا تصمیم گرفته برند تلویزیونی تازه‌ای راه‌اندازی کند و در آن به چگونگی فعالیت کاوشگران معروف بپردازد؛ از این رو او را همچنان خواهیم دید.
کارگاه ریچارد هموند
ریچارد هموند نیز در این مدت بیکار نبوده است. او کارگاه و برنامه تلویزیونی شخصی خود را دارد که تا کنون ۴ فصل از آن پخش شده. مجموعه کارگاه ریچارد هموند با امتیاز ۸.۱ از ۱۰ در IMDB، بازدید خودرو‌های کلاسیک توسط تعمیرگاه او را نشان می‌دهد. به این دلیل همچنان برنامه‌هایی از سه مجری معروف را خواهیم دید، با تفاوت اینکه این برنامه‌ها به صورت جداگانه ساخته شده‌اند.
آماده‌سازی برای پایان مستند گرند تور
باید اشاره کرد که سه مجری معروف به مرور زمان مخاطبان را برای پایان آماده کرده بودند. آن‌ها ابتدا در سال ۲۰۱۹، در فصل سوم گرند تور، فرمت قبلی برنامه را تمام کردند و فقط اختصاصی برنامه ساختند. در اختصاصی برنامه‌های گرند تور نیز دیگر خبری از تست خودرو‌های جدید نبود و طبق معمول خودرویی‌های قدیمی یا دست‌دوم و ارزان دیده می‌شد. فاصله زمانی بین این اختصاصی برنامه‌ها به قدری زیاد شده بود که مخاطبان به غیبت کوتاه کلارکسون، هموند و می عادت کنند.
بازندگان پایان مستند گرند تور
برند‌های اصلی پایان گرند تور، خود کلارکسون، هموند و می هستند. آن‌ها دیگر ناچار نیستند اختصاصی برنامه‌های طولانی بسازند و می‌توانند به کار‌های شخصی و دلخواه خود بپردازند. ضمنا زمانه تغییر کرده و آن‌ها هر زمان بخواهند می‌توانند تست و بازدید خودرو‌های جدید را از طریق کانال درایو ترایب در یوتیوب برای علاقه‌مندان منتشر کنند. برای مثال جیمز می مدتی پیش تست تسلا سایبر‌تراک را در یوتیوب آپلود کرد که بیش از ۵.۵ می‌لیون بازدید دریافت کرد. اما اکنون به بازندگان مجموعه گرند تور می‌پردازیم
علاقه‌مندان به کلارکسون، هموند، می و خودروی‌دوستان
بی‌شک بزرگترین بازندگان پایان گرند تور، علاقه‌مندان به این سه مجری و خودروی‌دوستان هستند. دیگر هیچ برنامه تازه خودرویی با حضور این سه مجری پخش نخواهد شد و تنها مانده برای ما، قسمت‌های قبلی گرند تور و تخت گاز است. این موضوع به‌خصوص برای طرفداران ایرانی کلارکسون، می و هموند بسیار دردناک است. آن‌ها چند بار تصمیم ورود به ایران داشتند اما موفق نشدند هیچ قسمتی از تخت گاز یا گرند تور را در کشورمان ضبط کنند. جرمی کلارکسون از مدیران آمازون خواسته از جوانان مستعد و کمتر شناخته‌شده به عنوان مجریان آینده گرند تور استفاده کنند تا این سری بتواند با همان جذابیت ادامه یابد.
آمازون و بی‌بی‌سی
بازندگان تجاری مهم خداحافظی کلارکسون، می و هموند، شبکه بی‌بی‌سی و پلتفرم آمازون پرایم هستند. برنامه تخت گاز تحت هدایت این سه مجری به پربیننده‌ترین برنامه تلویزیونی جهان تبدیل شد و رکورد‌ها را شکست. همان‌طور که می‌دانیم، بی‌بی‌سی بعد از خروج کلارکسون، هموند و می چندین بار تلاش کرد تخت گاز را احیا کند اما ناکام ماند. در نهایت مستند تخت گاز به دلیل تصادف وحشتناک یکی از مجریان برای همیشه در سال ۲۰۲۳ متوقف شد.
سرویس آمازون پرایم می‌توانست حداقل برای چند اختصاصی برنامه دیگر با حضور کلارکسون، هموند و می سرمایه کند. می‌زان توجه‌ی که به این سه مجری می‌شود، انکار‌ناپذیر است و سود سرشاری که نصیب آمازون پرایم می‌شد، قابل‌توجه بود. با این حال اکنون آمازون پرایم یکی از ماشین‌های پول‌سازی خود را برای همیشه از دست داده.
خودروسازان
سومین بازنده مهم، خودروسازان هستند. در شرایطی که بازار جهانی خودرو دچار رکود است، آن‌ها به افراد تأثیرگذار نیاز دارند تا از اتومبیل‌هایشان تعریف کنند و مشتریان را به خرید خودرو‌های جدید ترغیب نمایند. آن‌ها نیاز به نقد صادقانه افراد مهمی دارند تا عملکردشان را بهبود بخشند.
یقینا اکنون هیچ برنامه خودرویی دیگری با این وزن پخش نمی‌شود. گرند تور تمام شده، پرونده تخت گاز به طور کامل بسته شده و برنامه‌های دیگر همانند دنده‌پنج نیز مدتی است پخش نمی‌شوند؛ به این دلیل مشتریان همانند دو دهه قبل، مرجعی برای انتخاب ماشین یا برند خودرویی ندارند. خودروسازان، به‌خصوص برند‌های اروپایی، بیش از آنچه فکر می‌شود، از عدم وجود چنین برنامه‌هایی ضربه خواهند خورد.
